Θα γραφτούν τόσα πολλά για τον Φιντέλ Κάστρο αυτές τις μέρες. Γνωρίζω ότι ο άνθρωπος που παρέμεινε δεκαετίες στην εξουσία και ηρωποιήθηκε από την ιστορία ούτε έχει γεννηθεί ούτε έχει περπατήσει ακόμη στον πλανήτη. Κρατώ όμως ότι μαζί με άλλους 82 απίθανους κατέλυσε το (κυριολεκτικό) πορνείο των ΗΠΑ και σφράγισε παγκοσμίως μια εποχή που συμπίπτει με όλη τη δική μας βιολογική ζωή. Και ότι αγωνίστηκε στο βρώμικο ιμπεριαλιστικό γήπεδο εναντίον βρώμικων όρων και εκβιασμών που του επιβλήθησαν. Οργανώθηκαν τόσες απόπειρες εναντίον του από τις αμερικανικές υπηρεσίες που ο ίδιος σάρκασε: “όταν μια μέρα θα πεθάνω, κανείς δεν θα το πιστεύει”. Δεν ξέρω αν έγινε “εργατομανδαρίνος και τέρας ιερό να κυνηγά τον παραβάτη” αλλά στο περίπλοκο -είναι αλήθεια- ζύγι η ιστορία μάλλον θα τον κατατάξει στην καλή πλευρά. Η Λατινική Αμερική είναι μια ήπειρος που αγαπάει τους θρύλους και τη μαγεία, σαν άνθρωπος θα έχει το προνόμιο να επιζήσει για αιώνες στις λαϊκές διηγήσεις.

Στο αριστερό μέρος της πρώτης φωτογραφίας, δίπλα από τον Φιντέλ Κάστρο, διακρίνεται ο νεαρότατος Χόρχε Σεργκέρα, ο οποίος λίγο αργότερα ακολούθησε τον Τσε στα βουνά της Βολιβίας. Όρθιος παρακολουθεί ο κομαντάντε Ρενέ Βαγιέχο, γιατρός, αργότερα πρεσβευτής της Κούβας στα Ηνωμένα Έθνη.
Η δεύτερη φωτογραφία από το σιμουλτανέ που έδωσε στην Αβάνα το 1966, ο τότε παγκόσμιος πρωταθλητής Τιγκράν Πετροσιάν. Σκάκι, διοπτροφόροι θεατές που κοιτούν με μεγάλο ενδιαφέρον και ένα ποτήρι μαύρο ρούμι.
Στην τρίτη φωτογραφία το ενδιαφέρον στη διάρκεια της παρτίδας μπλιτς (γρήγορου σκακιού) του Φιντέλ εναντίον του Μεξικανού μετρ Φιλμπέρτο Τεράσας.
Η τέταρτη φωτογραφία είχε δημοσιευτεί το 1966 στο περιοδικό «Chess Review» και η λεζάντα έγραφε: «Ο Μπόμπι Φίσερ απομακρύνει από τη σκακιέρα ένα από τα πιόνια του προέδρου της Κούβας Φιντέλ Κάστρο, σε φιλική παρτίδα». Ο Κάστρο υπήρξε μεγάλος φίλος του σκακιού και είναι βέβαιο ότι η καθημερινή πολύωρη και ενεργητική παρουσία του στις εκδηλώσεις της Ολυμπιάδας της Αβάνας δεν οφειλόταν σε λόγους δημοσίων σχέσεων. Η συγκεκριμένη όμως φωτογραφία θεωρήθηκε πως κατασκευάστηκε με φωτοσόπ της εποχής.
Η πέμπτη και η έκτη φωτογραφία σε σιμουλτανέ στην Αβάνα, ο Φιντέλ σε προχωρημένη ηλικία.

1

2

3

4

5

6